Go Home
 Encyclopedia & Dictionaries
Mahan Kosh Encyclopedia, Gurbani Dictionaries and Punjabi/English Dictionaries.


Total of 4 results found!


Type your word in English or Gurmukhi



SGGS Gurmukhi-Gurmukhi Dictionary
K(i). 1. ਅਥਵਾ, ਜਾਂ। 2. ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਬੋਧਕ, ਕੀ, ਕਾਹਦੇ ਲਈ, ਕਿਉਂ, ਕਿਵੇਂ। 3. ਵਿਚ। 4. ਕਿਸ। 5. ਕੇ; ਤਾ ਕਿ (ਦਰਪਣ)। 6. ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੀ ਇਬਾਰਤ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ, ਸਬੰਧਕ (Conjunction)। 7. ਨਿਰਰਥਕ ਸ਼ਬਦ, ਕੇਵਲ ਟੇਕ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸ਼ਬਦ। 1. what else, or. 2. then, for what, what else, why, how, or. 3. or, in. 4. what. 5. so that. 6. conjunction. 7. the word used only for metre/rhythm. 1. ਉਦਾਹਰਨ: ਘੜੀ ਕਿ ਮੁਹਤਿ ਕਿ ਚਲਣਾ ਖੇਲਣੁ ਅਜੁ ਕਿ ਕਲਿ ॥ (ਵਿਚਕਾਰਲੇ 'ਕਿ' ਦੇ ਅਰਥ 'ਵਿਚ' ਹਨ). Raga Sireeraag 1, Asatpadee 11, 8:2 (P: 60). ਉਦਾਹਰਨ: ਇਹੁ ਮਨੁ ਬਡਾ ਕਿ ਜਾ ਸਉ ਮਨੁ ਮਾਨਿਆ ॥ (ਜਾਂ). Raga Gaurhee, Kabir, 42, 1:1 (P: 331). 2. ਉਦਾਹਰਨ: ਮੁਹੌ ਕਿ ਬੋਲਣੁ ਬੋਲੀਐ ਜਿਤੁ ਸੁਣਿ ਧਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥ Japujee, Guru ʼnanak Dev, 4:4 (P: 2). ਉਦਾਹਰਨ: ਲੇਖੈ ਸਾਹ ਲਵਾਈਅਹਿ ਪੜੇ ਕਿ ਪੁਛਣ ਜਾਉ ॥ (ਕਾਹਦੇ ਲਈ, ਕੀ). Raga Sireeraag 1, 3, 1:3 (P: 15). ਉਦਾਹਰਨ: ਆਪਿ ਕਰਾਏ ਕਰਤਾ ਸੋਈ॥ ਹੋਰੁ ਕਿ ਕਰੇ ਕੀਤੈ ਕਿਆ ਹੋਈ ॥ (ਕਿਉਂ). Raga Maajh 3, Asatpadee 24, 8:2 (P: 124). ਉਦਾਹਰਨ: ਨਾਨਕ ਸਚ ਘਰੁ ਸਬਦਿ ਸਿਞਾਪੈ ਦੁਬਿਧਾ ਮਹਲੁ ਕਿ ਜਾਣੈ ॥ (ਕਿਵੇਂ). Raga Gaurhee 1, Chhant 2, 3:6 (P: 243). ਉਦਾਹਰਨ: ਪਿਤਾ ਕਾ ਜਨਮੁ ਕਿ ਜਾਨੈ ਪੂਤੁ ॥ (ਕਿਵੇਂ). Raga Gaurhee 5, Sukhmanee 16, 3:3 (P: 284). ਉਦਾਹਰਨ: ਸੂਰੁ ਕਿ ਸਨਮੁਖ ਰਨ ਤੇ ਡਰਪੈ ਸਤੀ ਕਿ ਸਾਂਚੈ ਭਾਂਡੇ ॥ (ਕਾਹਦਾ/ਕਾਹਦੀ). Raga Gaurhee, Kabir, 68, 1:2 (P: 338). ਉਦਾਹਰਨ: ਏਸ ਨੋ ਕੂੜੁ ਬੋਲਿ ਕਿ ਖਵਾਲੀਐ ਜਿ ਚਲਦਿਆ ਨਾਲਿ ਨ ਜਾਇ ॥ (ਕਾਹਦੇ ਲਈ, ਕਿਉਂ). Raga Goojree 3, Vaar 7ਸ, 3, 1:2 (P: 511). 3. ਉਦਾਹਰਨ: ਘੜੀ ਮੁਹਤਿ ਕਿ ਚਲਣਾ ਦਿਲ ਸਮਝੁ ਤੂੰ ਭਿ ਪਹੂਚੁ ॥ Raga Sireeraag 1, Asatpadee 17, 4:2 (P: 64). ਉਦਾਹਰਨ: ਟਟੈ ਟੰਚੁ ਕਰਹੁ ਕਿਆ ਪ੍ਰਾਣੀ ਘੜੀ ਕਿ ਮੁਹਤਿ ਕਿ ਉਠਿ ਚਲਣਾ ॥ (ਪਹਿਲੇ 'ਕਿ' ਦੇ ਅਰਥ 'ਅਥਵਾ/ਜਾਂ' ਹੈ). Raga Aaasaa 1, Patee, 14:1 (P: 433). 4. ਉਦਾਹਰਨ: ਵਿਣੁ ਗੁਰ ਸਬਦੈ ਜਨਮੁ ਕਿ ਲੇਖਹਿ ॥ Raga Aaasaa 1, Asatpadee 9, 5:4 (P: 416). 5. ਉਦਾਹਰਨ: ਸੰਤ ਸਭਾ ਮਹਿ ਬੈਸਿ ਕਿ ਕੀਰਤਿ ਮੈ ਕਹਾਂ ॥ Funhe, Guru Arjan Dev, 2:1 (P: 1361). 6. ਉਦਾਹਰਨ: ਆਸਾ ਇਤੀ ਆਸ ਕਿ ਆਸ ਪੁਰਾਈਐ ॥ Funhe, Guru Arjan Dev, 5:1 (P: 1362). 7. ਉਦਾਹਰਨ: ਹਾਂ ਕਿ ਬਲਿ ਬਲਿ ਬਲਿ ਬਲਿ ਸਦ ਬਲਿਹਾਰਿ ॥ Saw-yay, Guru Arjan Dev, 1:8 (P: 1385).

SGGS Gurmukhi-English Dictionary
[P. pro.] What P. adv. What for, why; P. conj. Sometimes
SGGS Gurmukhi-English Data provided by Harjinder Singh Gill, Santa Monica, CA, USA.

English Translation
conj. that, or.

Mahan Kosh Encyclopedia

ਵਿ- ਕਿਤਨਾ. ਕੇਤਾ. ਦੇਖੋ, ਕਿਚਰ। (2) ਵ੍ਯ- ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੀ ਇਬਾਰਤ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ. ਦੂਸਰੇ ਦੇ ਕਥਨ ਅਥਵਾ ਪ੍ਰਕਰਣ ਬੋਧ ਕਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ, ਜੈਸੇ- "ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਮੈ ਇਹ ਕੰਮ ਆਪ ਹੀ ਕਰ ਲਵਾਂਗਾ". ੩. ਯਾ. ਅਥਵਾ. "ਸਾਧੁ ਮਿਲੈ ਸਿਧਿ ਪਾਈਐ ਕਿ ਇਹੁ ਜੋਗ ਕਿ ਭੋਗ". (ਗਉ ਕਬੀਰ) "ਘਟ ਮਹਿ ਜੀਉ ਕਿ ਪੀਉ". (ਸ. ਕਬੀਰ)। (4) ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਬੋਧਕ. ਕਿਆ. ਕੀ. "ਜਿਸੁ ਅੰਤਰਿ ਲੋਭੁ ਕਿ ਕਰਮ ਕਮਾਵੈ?" (ਸੋਰ ਅਃ ਮਃ ੧) "ਸੂਰੁ ਕਿ ਸਨਮੁਖ ਰਨ ਤੇ ਡਰਪੈ?" (ਗਉ ਕਬੀਰ)। (5) ਸਰਵ- ਕਿਸ. "ਬਿਨੁ ਗੁਰਸਬਦੈ ਜਨਮ ਕਿ ਲੇਖਹਿ?" (ਆਸਾ ਮਃ ੧) ਕਿਸ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ?.


Mahan Kosh data provided by Bhai Baljinder Singh (RaraSahib Wale); See http://www.ik13.com

.

© SriGranth.org, a Sri Guru Granth Sahib resource, all rights reserved.
See Acknowledgements & Credits